Feb 23, 2013

Ο νέος εθνικός μύθος (aka ΑΟΖ)

Αν εθνικό είναι το αληθές, όπως δίδασκε ο Διονύσιος Σολωμός, θα μπορούσαμε να πούμε και ότι αντεθνικό είναι το αναληθές (από τον Δ. Κωνσταντακόπουλο)

ΑΟΖ: Γιατί δεν αρκούν μόνο "δυο δανεικές φρεγάτες"
Μανώλης Κωστίδης
Δημοσιογράφος

Το Διεθνές Δίκαιο και οι παγίδες
  • Απόφαση του 2009 για την οριοθέτηση των θαλασσίων ζωνών μεταξύ Ρουμανίας και Ουκρανίας στη Μαύρη Θάλασσα. Το  Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης είχε  αποφανθεί ότι η «Νήσος των Οφεων», που ανήκει στην Ουκρανία αλλά βρίσκεται κοντά στις ρουμανικές ακτές, δεν έχει ούτε υφαλοκρηπίδα ούτε ΑΟΖ, παρά μόνο χωρικά ύδατα!  Δηλαδή ένα νησί σαν  το Καστελόριζο σύμφωνα με την απόφαση δεν μπορεί να έχει υφαλοκρηπίδα
  • Διένεξη του Μπανγκλαντές και της Μιανμάρ για την οριοθέτηση των θαλασσίων ζωνών μεταξύ τους, η απόφαση του Διεθνούς Δικαστηρίου της Θάλασσας εκδόθηκε στις 14 Μαρτίου 2012. Το νησί Σεν Μάρτιν το οποίο ανήκει στο Μπαγκλαντές  αλλά βρίσκεται απέναντι από τις ακτές της Μιανμάρ εχει έκταση περίπου 8 τετραγωνικά χιλιόμετρα και 7.000 κατοίκους. Σύμφωνα με την απόφαση του Δικαστηρίου όμως, το Σεν Μάρτιν, έχει χωρικά ύδατα 12 ναυτικών μιλίων όμως το Δικαστήριο έκρινε ότι το νησί δεν έχει ούτε υφαλοκρηπίδα ούτε και ΑΟΖ πέραν των 12 ν.μ.  Για να φθάσει στο συμπέρασμα αυτό, το δικαστήριο  αξιοποίησε,  τη νομολογία που παρήγαγε  το Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης  κατά την οριοθέτηση των θαλασσίων ζωνών μεταξύ Ρουμανίας και Ουκρανίας τον Φεβρουάριο του 2009
Ο διεθνής τύπος
Ukraine loses the dispute over Snake Island to Romania
On 3 February (2009), the UN International Court of Justice ruled that Snake Island was not part of the shoreline and therefore, in the dispute between Ukraine and Romania concerning the maritime border delimitation and the division of the shelf, it could not be considered as the outermost point of Ukrainian territory. The verdict is favourable for Romania, because as a consequence it will be accorded 80% of the disputed area, which holds a major portion (around 70%) of the shelf's substantial oil and gas reserves.
Dating back to the collapse of the USSR, the dispute between Romania and Ukraine over Snake Island on the Black Sea concerned its status, namely whether it was an island, as claimed by the Ukrainians, or a rock, as in the opinion of the Romanians. Resolving this issue was of key importance for delimiting the line separating the two countries' exclusive economic zones on the continental shelf, which is estimated to hold up to 100 m3 billion of gas and up to 10 million tons of oil. Hosting a Ukrainian border post and a population of around one hundred, the island itself remains under the jurisdiction of Ukraine.
The Court's verdict, under which Snake Island cannot be regarded as part of Ukraine's territory, means that it cannot be taken into account in the delimitation of exclusive economic zones. This interpretation is more favourable for Romania.
Bangladesh and Myanmar resolve longstanding maritime dispute
Bangladesh has now been awarded 111,000 square kilometres of exclusive economic zone waters in the Bay of Bengal, almost the same size of Bangladesh, which includes all resources currently available for exploitation and all resources that may be discovered in the future. The tribunal also awarded Bangladesh a 12-mile territorial sea around St. Martin’s Island, overruling Myanmar’s argument that it should be divided in half. The judgment is final and without appeal, with Bangladesh winning by 21 votes to 1. The biggest advantage for Bangladesh that is likely to stem from this judgment is that it will now be able to utilise the area that had been in dispute for the last 38 years.
Bangladesh has also gained several other important economic benefits from this verdict. First, the government can now start drilling for oil and gas 200 nautical miles out to sea. [...]these developments could also help Bangladesh win the maritime dispute with India, which concerns the western side of the Bay of Bengal. India is insisting on the principle of equidistance instead of equality in demarcating the maritime boundary. The verdict on this dispute is expected to be handed down by 2014.

Η απόφαση (σελ 82-97 144-146/151)
International Tribunal for the Law of the Sea, case 16, 14 March 2012

DISPUTE CONCERNING DELIMITATION OF THE MARITIME BOUNDARY
BETWEEN BANGLADESH AND MYANMAR IN THE BAY OF BENGAL 

265.
Concerning the question whether St. Martin’s Island could serve as the source of a base point, the Tribunal is of the view that, because it is located immediately in front of the mainland on Myanmar’s side of the Parties’ land boundary terminus in the Naaf River, the selection of a base point on St. Martin’s Island would result in a line that blocks the seaward projection from Myanmar’s coast. In the view of the Tribunal, this would result in an unwarranted distortion of the delimitation line, and amount to“ a judicial refashioning of geography” (ibid., at p. 110, para.149). For this reason, the Tribunal excludes St. Martin’s Island as the source of any base point
316.
The Tribunal will now consider whether St. Martin’s Island, in the circumstances of this case, should be considered a relevant circumstance warranting an adjustment of the provisional equidistance line.
318.
St. Martin’s Island is an important feature which could be considered a relevant circumstance in the present case. However, because of its location, giving effect to St. Martin’s Island in the delimitation of the exclusive economic zone and the continental shelf would result in a line blocking the seaward projection from Myanmar’s coast in a manner that would cause an unwarranted distortion of the delimitation line. The distorting effect of an island on an equidistance line may increase substantially as the line moves beyond 12 nm from the coast.
319.
For the foregoing reasons, the Tribunal concludes that St. Martin’s Island is not a relevant circumstance and, accordingly, decides not to give any effect to it in drawing the delimitation line of the exclusive economic zone and the continental shelf.


Η πρόταση ενός Γάλλου ειδικού για την οριοθέτηση χωρικών υδάτων, υφαλοκρηπίδας και ΑΟΖ
Didier Ortolland
Γάλλος διπλωμάτης, ειδικός σε θαλάσσια θέματα
  • Η ελληνοτουρκική διαμάχη σχετικά με το Αιγαίο Πέλαγος: μια πιθανή λύση;
  • Το Δίκαιο της Θάλασσας και η ελληνοτουρκική διένεξη
  • Χωρικά Ύδατα
  • Η υφαλοκρηπίδα
  • Νομολογία και θαλάσσιες περιοχές
  • Η οριοθέτηση των χωρικών υδάτων 
  • Μια πιθανή οριοθέτηση των χωρικών υδάτων στο Αιγαίο
  • Οριοθέτηση της υφαλοκρηπίδας
  • Η Αποκλειστική Οικονομική Ζώνη
  • Η Συνορεύουσα Ζώνη   

Αλήθειες και επικίνδυνα ψέμματα για την ΑΟΖ
Δημήτρης Κωνσταντακόπουλος
Δημοσιογράφος

  • ΑΟΖ, υφαλοκρηπίδα και υδρογονάνθρακες
  • Ανακήρυξη ή οριοθέτηση;
  • Εύρος θαλασσίων ζωνών
  • ΑΟΖ, Καστελλόριζο και μέση γραμμή
  • Το λάθος παράδειγμα της Κύπρου 
  • Τα κοιτάσματα του Καστελόριζου και η Τουρκία
  • ΑΟΖολογία και ελληνοτουρκικές σχέσεις
  • Τα πλεονεκτήματα της ΑΟΖ
  • Μια παράξενη «ΑΟΖ»ολογία
  • Τα μειονεκτήματα της ΑΟΖ

Η παγίδα των ΑΟΖ και γιατί το «κλειδί» είναι η υφαλοκρηπίδα
Γρηγόρης Ι. Τσάλτας
Καθηγητής Διεθνούς Δικαίου Πρόεδρος Τμήματος Διεθνών και Ευρωπαϊκών Σπουδών (2010-2012)

  • Αναμφισβήτητα, το λεγόμενο Νέο Δίκαιο της Θάλασσας διακρίνεται, λοιπόν, από έναν έντονο περιπτωσιακό χαρακτήρα που έχει σχέση με θέματα που ενδιαφέρουν και την κατεξοχήν γεωγραφική και γεωπολιτική προσέγγιση των επιμέρους θέσεων των κρατών
  • Αναλυτικότερα, η πρώτη κατηγορία αφορά σε στοιχεία αναφορικά με τη γεωγραφική θέση των κρατών και κυρίως σε συνδυασμό με τις γεωμορφολογικές ιδιαιτερότητες των ακτών τους με έμφαση ειδικότερα στον υποθαλάσσιο χώρο του παρακείμενου βυθού και του υπεδάφους του (βλ. υφαλοκρηπίδα). Η δεύτερη κατηγορία σχετίζεται με τον οικονομικό κυρίως παράγοντα και ειδικότερα με τις οικονομικές δραστηριότητες των κρατών στο θαλάσσιο χώρο, με ιδιαίτερη έμφαση στον τομέα της εμπορικής ναυσιπλοΐας, της αλιείας και της off shore εξόρυξης πετρελαίου.
  • Συμπερασματικά, η Ελλάδα, ανεξάρτητα από την ανακήρυξη ΑΟΖ, η υιοθέτηση της οποίας ασφαλώς και θα ήταν υπέρ της στην περίπτωση επίτευξης σχετικών διακρατικών συμφωνιών ιδιάιτερα στην περιοχή της νότιο-ανατολικής Μεσογείου, αναφορικά με την κατοχύρωση των πλήρων κυριαρχικών δικαιωμάτων της στον υποθαλάσσιο χώρο, με στόχο την εξερεύνηση και εκμετάλλευση των εκεί ευρισκόμενων φυσικών πόρων, καλύπτεται απόλυτα από το καθεστώς της υφαλοκρηπίδας. Έτσι, η μη ανακήρυξη ΑΟΖ δεν θα πρέπει να αποτελεί σήμερα εθνικό συγχωροχάρτι για τη μη διεκδίκηση και κατοχύρωση των αδιαμφισβήτητων κυριαρχικών δικαιωμάτων της χώρας, παραπέμποντας σε καθόλα περίεργες πολιτικές και περαιτέρω αναβολής δραστικής επίλυσης των όποιων σχετικών προβλημάτων."
Η Ελλάδα και η Χάγη
Υφαλοκρηπίδα, Κυπριακό, Σκόπια και γερμανικές αποζημιώσεις
Στέλιος Περράκης

Το Διεθνές Δικαστήριο (της Δικαιοσύνης) στη Χάγη αποτελεί βασικό μοχλό στην προσπάθεια της ειρηνικής επίλυσης των διαφορών που προκύπτουν ανάμεσα στα κράτη. Η Ελλάδα στρέφεται σταθερά προς τον θεσμό αυτό για να βρει το δίκιο της, όχι πάντα με επιτυχία, καθώς και η ίδια δεν χειρίζεται τις υποθέσεις της με τον βέλτιστο τρόπο.
Ο ΣΤΕΛΙΟΣ ΠΕΡΡΑΚΗΣ είναι καθηγητής στο Τμήμα Διεθνών και Ευρωπαϊκών Σπουδών, στο Πάντειο Πανεπιστήμιο, Διευθυντής του Μεταπτυχιακού Προγράμματος «Διεθνείς και Ευρωπαϊκές Σπουδές» του Παντείου Πανεπιστημίου, διευθυντής του Ευρωπαϊκού Κέντρου Έρευνας και Κατάρτισης Δικαιωμάτων του Ανθρώπου και Ανθρωπιστικής Δράσης, κατέχει την έδρα Jean Monnet για την «Δημοκρατία και Δικαιώματα του Ανθρώπου στην Ε.Ε.» και την έδρα Unesco για την «Δημοκρατία, Δικαιώματα του Ανθρώπου και Ειρήνη».